Najlepsze odwzorowanie do pokazywania tras lotniczych

Dlaczego samoloty lecą łukiem

Najkrótsza droga między dwoma punktami na kuli biegnie po kole wielkim. Na mapie Merkatora takie trasy wyginają się w stronę bieguna, więc lot z Europy do Ameryki Północnej wygląda jak objazd. To złudzenie mapy: trasa po łuku jest krótsza od linii prostej narysowanej na Merkatorze.

Najkrótsza trasa Londyn → Tokio wznosi się do około 71° szerokości północnej, choć oba miasta leżą poniżej 52°. Jest przy tym o około 1700 km krótsza od trasy stałego kursu. Rzeczywiste trasy lotów odbiegają od ortodromy z powodu wiatrów, korytarzy powietrznych i przepisów, ale ortodroma pozostaje punktem wyjścia planowania.

Gnomoniczne czy azymutalne równoodległościowe

Każde z tych odwzorowań rysuje najkrótszą drogę jako linię prostą, ale w innym zakresie.

• Gnomoniczne: prosta jest każda ortodroma, więc trasę narysujesz linijką. Skala gwałtownie rośnie ku krawędzi, a mapa obejmuje mniej niż półkulę.
• Azymutalne równoodległościowe wyśrodkowane na mieście startu: prosta jest każda ortodroma wychodząca z tego miasta, a odległość od niego ma prawdziwą skalę. Mapa obejmuje cały świat.
• Merkator: prosta jest loksodroma, czyli trasa stałego kursu, a nie najkrótsza droga.

Jak to wykorzystywano w nawigacji

Nawigatorzy rysowali ortodromę na mapie gnomonicznej, a potem przenosili ją odcinkami na mapę Merkatora. Na każdym odcinku płynęli lub lecieli stałym kursem, co łączyło krótką trasę z prostym sterowaniem.