Odwzorowanie Plate Carrée
Plate Carrée wygląda banalnie: długość i szerokość geograficzna tworzą równą siatkę. Właśnie ta prostota sprawia, że jest bardzo wygodny technicznie, ale jako mapa świata potrafi mocno zniekształcić kształty i odległości.
Najprostsza siatka świata i jej ukryta cena
W Plate Carrée każdy stopień długości i szerokości geograficznej dostaje tyle samo miejsca na ekranie. Dla komputera to marzenie: dane rastrowe, tekstury globu i proste współrzędne można przechowywać bardzo wygodnie. Dlatego ten układ często pojawia się pod spodem systemów GIS i wizualizacji.
Problem zaczyna się, gdy traktujemy tę techniczną siatkę jak naturalną mapę świata. Rzeczywiste południki zbiegają się ku biegunom, a tutaj pozostają równoległe. W efekcie wysokie szerokości geograficzne są rozciągane poziomo, a kształty państw daleko od równika tracą naturalne proporcje.
Siatka kartograficzna świata
Właściwości zniekształceń
| Cecha | Charakterystyka |
|---|---|
| Powierzchnia | ZniekształconaSilnie zniekształcona: rośnie wraz z odległością od równika (rozciągnięcie poziome ku biegunom) |
| Kształt | ZniekształconySilnie zniekształcony (rozciągnięty poziomo przy biegunach) |
| Odległości | CzęściowoCzęściowo zachowane: prawdziwe wzdłuż każdego południka oraz wzdłuż równika |
| Kąty i kierunki | ZniekształconeZniekształcone; zawsze poprawne są tylko kierunki północ, południe, wschód i zachód (oraz kierunki lokalnie wzdłuż równika) |
| Ciągłość | ZachowanaZachowana |
Historia i geneza
Jeden z najstarszych znanych rzutów, przypisywany Marinosowi z Tyru około 100 roku n.e. Nazwa francuska 'Plate Carrée' oznacza płaską kwadratową siatkę, ponieważ stopnie szerokości i długości geograficznej tworzą siatkę kwadratową.
Zastosowanie
Systemy informacji geograficznej (GIS), przechowywanie map w bazie danych (gdzie piksele mapują wprost stopnie geograficzne), proste schematy i wizualizacje komputerowe, mapy indeksowe oraz mapy stref czasowych.
Jak czytać tę mapę?
To nie tyle piękna mapa, ile tabela współrzędnych narysowana jako obraz. Świetna do przechowywania danych, podejrzana do budowania intuicji.
- Równik jest najbardziej naturalny, bo tam stopnie długości mają największą realną szerokość.
- Im bliżej bieguna, tym silniejsze poziome rozciągnięcie.
- Prosta siatka nie oznacza prostego obrazu rzeczywistości.
- Dobrze sprawdza się jako format danych, gorzej jako mapa edukacyjna.
Co zyskujesz, co tracisz
Plate Carrée zachowuje prostotę współrzędnych kosztem kształtu, skali i odległości. Jest praktyczny technicznie, ale wizualnie bywa bardzo mylący.
Tekstury globu, dane GIS, proste zapisy rastrów i współrzędnych.
Mapy ścienne, porównania krajów, prezentacje proporcji świata.
Nie wiesz, czy to odwzorowanie pasuje do Twojej mapy? Odpowiedz na trzy pytania w kreatorze →
Chcesz zobaczyć je obok innego odwzorowania? Porównaj: Plate Carrée vs Mercator →
Rozpoznasz ten rzut bez podpisu?
Quiz o odwzorowaniach wykorzystuje siatki i kontury świata, więc dobrze domyka tę stronę.
Jedna próba, ten sam zestaw dla wszystkich
Iluzja wielkości · Złap serię i wróć jutro po kolejną mapę.
✦ Jak w tym rzucie wyglądają poszczególne kraje?
Przeanalizuj zniekształcenia sylwetek 5 państw w rzucie kartograficznym i przetestuj je w interaktywnej porównywarce.
Rosja pokazuje silne poziome rozciągnięcie północy.
Przetestuj na mapie →
Kanada dobrze ujawnia fałszywą szerokość wysokich szerokości.
Przetestuj na mapie →
Brazylia przy równiku wygląda bardziej spokojnie.
Przetestuj na mapie →
Australia pokazuje umiarkowane błędy południowej półkuli.
Przetestuj na mapie →
Grenlandia staje się skrajnie rozciągniętym ostrzeżeniem.
Przetestuj na mapie →Ciekawostki, które warto zapamiętać
- To jedno z najstarszych i najprostszych odwzorowań świata.
- Nazwa Plate Carrée oznacza płaską kwadratową siatkę.
- Wiele tekstur globu zaczyna życie właśnie w takim prostym układzie.
Czytaj dalej o mapach, które zmieniają intuicję
Często zadawane pytania
Służy do celów komputerowych, programistycznych i w systemach GIS. Ponieważ siatka odwzorowania jest liniowa (X=długość, Y=szerokość), ułatwia to przechowywanie i analizowanie map rastrowych w bazach danych.
Nie wolno go stosować do nawigacji oraz jako mapy ściennej świata do nauki w szkole, ponieważ generuje olbrzymie zniekształcenia biegunowe.
Kraje leżące na krańcach północnych i południowych. Antarktyda staje się szerokim prostokątnym pasem lądu na samym dole mapy, a Grenlandia jest rozciągnięta poziomo.
Państwa równikowe, takie jak Kenia, Kolumbia, Kongo czy Indonezja, gdzie kwadratowa siatka rzutu idealnie dopasowuje się do powierzchni kuli bez deformacji.
Ponieważ jest niezwykle łatwy do zakodowania. Oś X odpowiada wprost długości geograficznej, a oś Y szerokości geograficznej. Nie wymaga to żadnych skomplikowanych obliczeń trygonometrycznych, w przeciwieństwie do rzutu Merkatora czy Mollweidego.